Жердің терең қойнауындағы кішкентай Магманың үлкен арманы туралы қызықты оқиға. Балалар табиғаттың ең айбынды да қуатты құбылысының қалай пайда болатынын сиқырлы суреттер мен әсерлі желі арқылы тамашалай алады. Бұл кітап кішкентай оқырмандардың қоршаған ортаға деген қызығушылығын оятып, ғылым әлеміне жетелейді.
Ертеде Жер планетасының ең терең әрі қараңғы қабаттарында ыстық әрі жарқыраған Магма өмір сүріпті. Ол үнемі бір орнында тұрудан жалығып, жоғарыдағы беймәлім әлемді көруді армандайтын.
Мен тек жер астында жатқым келмейді, жоғары шығып, адамдарға өз күшімді көрсеткім келеді деп күбірледі Магма. Оның бойындағы лаулаған қуат күннен-күнге күшейіп, сыртқа шығуға асықты.
Магма жер қыртысының арасынан жоғарыға апаратын жол іздей бастады. Ол ауыр тастар мен қалың топырақ қабаттарын итеріп, кішкентай ғана саңылаулар мен жарықтарды қарастырды.
Ұзақ ізденістен кейін Магма жер қыртысындағы үлкен бір жарықты тауып алды. Ол қуанып кетіп, барлық күшін жинап, жоғары қарай үлкен жылдамдықпен көтеріле бастады.
Жер бетіне жеткен сәтте Магма зор күшпен сыртқа қарай атылып шықты. Айналаға жарқыраған қызыл лава жайылып, көк аспанға қою сұр күл мен ыстық газдар ұшты.
Атқылаған ыстық лава бірте-бірте суып, қата бастады. Үсті-үстіне жиналған тастар мен топырақтан көкке бой созған зәулім тау пайда болды.
Жаңадан пайда болған тау төңірекке мақтанышпен қарап, мен енді жай ғана тау емеспін, мен жанартаумын деп айқайлады. Оның айбынды бейнесі алыстан көз тартатын.
Жанартаулар көбінесе жер астындағы үлкен тақталардың қозғалуынан және жоғары қысымнан пайда болады. Магма сыртқа шыққанда лаваға айналып, қоршаған ортаның бедерін мәңгілікке өзгертеді.
Кейбір жанартаулар ұзақ уақыт бойы тыныш ұйықтап жатады, ал кейбіреулері кенеттен оянып, айналасына қауіп төндіреді. Олардың бұл мінезі табиғаттың қаншалықты жұмбақ әрі қуатты екенін көрсетеді.
Қауіпті болса да, жанартаулар жаңа құнарлы жерлерді қалыптастырады және ғалымдарға Жердің ішкі құрылысын зерттеуге көмектеседі. Сондықтан Магманың арманы Жер планетасының ең қызықты кереметіне айналды.
Жанартаулардың пайда болуы Ертеде Жер планетасының терең қабаттарында ыстық магма өмір сүріпті. Бір күні магма жер бетіне шығуды армандапты. — Мен адамдарға өз күшімді көрсеткім келеді! — депті магма. Магма жер қыртысындағы жарықтарды іздей бастайды. Ақыры бір жарық тауып, жоғары қарай көтеріледі. Ол жер бетіне жеткенде қатты атқылап, лава, күл және газдарды сыртқа шығарады. Сол кезде жаңа тау пайда болады. — Мен жанартаумын! — дейді тау мақтанышпен. Жанартаулар көбінесе жер қыртысындағы тақталардың қозғалуынан пайда болады. Жер астындағы магма қысымның әсерінен жоғары көтеріліп, атқылау кезінде лаваға айналады. Лава суып, қатқан соң тау түзеді. Кейбір жанартаулар тыныш болады, ал кейбіреулері кенеттен атқылап, айналасына қауіп төндіреді. Бірақ олар жаңа жер бедерлерін қалыптастыруға көмектеседі және ғалымдарға Жердің ішкі құрылысын зерттеуге мүмкіндік береді. Сондықтан жанартаулар — табиғаттың ең қызықты әрі қуатты құбылыстарының бірі.
